Nöroleptik malign sendrom nedir?
#Beyin & SinirÜç aydır ritalin kullanıyorum, son iki gündür dozunu artırdık ve farklı yan etkileri ortaya çıktı. Ani ateşim yükseliyor, çarpıntı yaşıyorum, nedensiz ve ani ama hafif kas ve baş agrısı yaşıyorum, zihnim bulanık, görüşüm bulanıklaşıyor, ani mod değişimleri gibi şeyler. İlacın yan etkileri arasında nöroleptik malign sendromu olduğunu gördüm ve belirtiler benzerdi, ancak türkçe çok az kaynak var ve ailem şehir dışında dolayısıyla hastaneye gitmem çok zor. Ne yapmalıyım?
Cevaplar (1)
Anlattığınız belirtiler Ritalin'in nadir fakat ciddi bir yan etkisi olan Nöroleptik Malign Sendrom (NMS) ile ilişkili olabilir. Nöroleptik malign sendrom (NMS), nadir fakat hayatı tehdit eden bir reaksiyondur. Belirtiler genellikle antipsikotik ilaca başladıktan sonraki ilk birkaç gün veya hafta içinde ortaya çıkar, ancak daha uzun süre sonra da ortaya çıkabilir. NMS, erken tanı ile tedavi edilebilir. Tedavi edilmezse ölümcül olabilir.
NMS'nin belirtileri;
- Yüksek ateş (38°C veya üzeri)
- Kas sertliği (kaslarda rijidite)
- Bilinç bulanıklığı veya değişen zihinsel durum
- Otonomik disfonksiyon:
- Kan basıncı dalgalanmaları
- Hızlı kalp atışı (taşikardi)
- Hızlı solunum (takipne)
- Aşırı terleme (diyaforez)
- Titreme
- Konuşma bozukluğu
- Yutma güçlüğü
NMS'nin nedenleri;
NMS'nin kesin nedeni bilinmemektedir. Dopamin reseptörlerini bloke eden antipsikotik ilaçların dopamin dengesini bozması ve beynin sıcaklık kontrolünü etkilemesi NMS'nin oluşmasına katkıda bulunabilir.
NMS'nin tedavisi
NMS tedavisinde antipsikotik ilaç kesilir ve acil tıbbi müdahale gerekir. Tedavi şunları içerir:
- Yüksek ateşi düşürmek için ilaçlar
- Kas sertliğini ve spazmları hafifletmek için ilaçlar
- Dehidrasyonu ve elektrolit dengesizliğini düzeltmek için intravenöz sıvılar
- Kan basıncı ve kalp atış hızını kontrol etmek için ilaçlar
- Solunum desteği
- Yoğun bakım ünitesinde (YBÜ) gözlem ve tedavi
NMS'nin önlenmesi
NMS'yi önlemek için antipsikotik ilaçlar dikkatli bir şekilde reçete edilmeli ve dozlanmalıdır. Doktorlar, NMS riskini artırabilecek diğer ilaçları da göz önünde bulundurmalıdır.
NMS'nin riski yüksek olan kişiler
- Daha önce NMS geçirmiş kişiler
- Yaşlı kişiler
- Parkinson hastalığı veya demans gibi bazı nörolojik hastalıkları olan kişiler
- Böbrek veya karaciğer hastalığı olan kişiler
- Madde bağımlılığı olan kişiler
NMS acil tıbbi müdahale gerektiren bir durumdur. Bu nedenle, aşağıdaki adımları hemen atmanızı öneririm;
- Ritalin'i almayı bırakın.
- Acilen en yakın hastaneye veya acil servise gidin.
- Doktorunuza Ritalin'i ne kadar süredir kullandığınızı, dozunu ne zaman ve ne kadar artırdığınızı ve yaşadığınız semptomları bildirin.
- Doktorunuz NMS teşhisi koyarsa, gerekli tedaviyi uygulayacaktır.
