Evde Apandisit Olup Olmadığı Nasıl Anlaşılır?

Herkes apandisit olabilir. Ancak apandisit daha çok 20’li ve 30’lu yaşlardaki kişilerde görülür. Evde, apandisit olup olmadığınızı anlamanıza yardım edecek bir kaç bulgu vardır. “Zıplama testi” gibi apandisit olup olmadığınız konusunda şüphe uyandırabilecek evde yapabileceğiniz bazı basit testler vardır.

Apandisitin Erken Belirtileri

Apandisit, ince bağırsağın kalın bağırsağa bağlandığı bölgede yer alan, parmak şeklinde bir kesecik olan apendiksin iltihaplanmasıdır. Apandisit genellikle karın sağ alt kısmında ağrıya neden olur. Ancak bazı durumlarda, örneğin hamile kişilerde, belirtiler farklı şekilde olabilir. 

Apandisit, apendiksin tıkanması sonucu meydana gelir. Bu tıkanıklık, dışkı, mikroplar veya daha nadir durumlarda tümörler gibi çeşitli nedenlerden kaynaklanabilir. Apendiks tıkanınca iltihaplanıp şiştiğinde belirtiler ortaya çıkar. Tedavisi acil cerrahi müdahaledir. 

Apandisitin en sık görülen belirtileri şunlardır;

• Karın sağ alt kısmında aniden başlayan ağrı
• Göbek çevresinde başlayıp sağ alt karına doğru yayılan ağrı
• Karın hareket ettikçe, örneğin yürürken veya öksürürken artan ağrı
• Bulantı, kusma, iştah kaybı
• Ateşin artması
• Şişkinlik, gaz
• Kabızlık, ishal

Evde Apandisit Olup Olmadığı Nasıl Anlaşılır?

Evde apandisit olabileceğinden şüpheleniyorsanız, zıplama testi, diz testi ve hamburger işareti gibi birkaç basit testi deneyebilirsiniz.

Ancak, bu testler tek başına apandisit tanısı koymak için yeterli değildir ve hiç bir zaman doktor muayenesinin yerini tutmaz. Kesin bir tanı, doktor tarafından yapılan muayene, laboratuvar testleri ve gerekirse görüntüleme yöntemlerini içeren kapsamlı bir değerlendirme ile konur. 

Evde apandisit olabileceğiniz konusunda şüphe uyandıran durumlar;

Zıplama Testi

Zıplama testi, apandisit şüphesi olan bir kişide uygulanan basit bir ev testi olabilir. Bu test, karın içindeki iltihabın ağrıyı artırıp artırmadığını görmek amacıyla yapılır. Testi yaparken kişi sağ ayağı üzerinde yerde zıplar. Eğer apandisit varsa, apandis iltihaplanmış olduğunda karın hareketi, özellikle zıplama gibi ani hareketler ağrıyı artırabilir. Ancak, bu test tıbbi olarak doğrulanmış bir yöntem değildir ve kesin tanı koymak için yeterli değildir. Zıplama testi sadece apandisit şüphesini artıran bir bulgu olabilir. Kesin tanı için tıbbi değerlendirme ve görüntüleme testleri gereklidir. Apandisit şüphesi varsa, derhal bir sağlık kuruluşuna  başvurulmalıdır.

Hamburger Bulgusu

Hamburger işareti, apandisitli bir kişide, yemek yeme isteğinin olmaması ve ağrının iştah kaybına yol açmasına dayanır. Eğer kişi yemek yerken ağrısını daha da arttığını hissediyorsa, bu apandisit olasılığını güçlendiren bir bulgu olabilir. Yani, apandisitli hastalar genellikle iştahsızlık yaşarlar ve yemek yeme isteği hissetmezler. Eğer hasta karın ağrısına rağmen hala iştahlıysa, bu apandisit olma olasılığını azaltır. Ancak, hamburger işareti de apandisit tanısı için tek başına yeterli değildir. Kesin tanı için tıbbi muayene ve laboratuvar testleri gereklidir.

Dunphy Bulgusu

Dunphy bulgusu, apandisit şüphesi olan bir kişide, karın ağrısının hareketle arttığını gösteren bir işarettir. Apandisit ilerledikçe, apandis iltihaplanarak karın zarına (periton) yayılır. Bu durumda, karın hareketiyle ağrı şiddetlenir. Dunphy bulgusunu test etmek için kişi öksürürken karın ağrısının arttığı gözlemlenir. Eğer öksürükle ağrı şiddetleniyorsa, bu apandisit olasılığını güçlendiren bir bulgu olabilir. Ancak, bu bulgu tek başına apandisit teşhisi koymak için yeterli değildir ve kesin tanı için tıbbi muayene, görüntüleme testleri ve laboratuvar incelemeleri gereklidir.

Bacak Testi

Bacak testi, apandisit şüphesi olan bir kişide, apandisin iltihaplanmasının çevresindeki kaslara ve dokulara nasıl etki ettiğini değerlendirmek için kullanılan bir fiziksel muayene yöntemidir. Apandisit, iliopsoas kasına yakın bir bölgede yer aldığından, apandisit iltihaplandığında bu kas da etkilenebilir. Testi yapmak için hasta sırt üstü yatar ve sağ bacağını kaldırmaya çalışırken, bir kişi sağ dizinin üst kısmına hafifçe baskı yapar. Eğer apandisit iltihaplanmışsa, bacağın kaldırılması sırasında ağrı artar çünkü iliopsoas kası, apandis ile temasa geçerek ağrıyı tetikler. Bu test, apandisit olasılığını artıran bir bulgu olabilir, ancak kesin tanı için tıbbi değerlendirme ve görüntüleme gereklidir.

Rovsing Belirtisi

Rovsing belirtisi, apandisit teşhisinde kullanılan bir fiziksel muayene bulgusudur ve genellikle karın ağrısının sağ alt karına yayılmasını gözlemeye yönelik bir testtir. Bu testte, hasta sırt üstü yatar ve muayene eden kişi sol alt karına baskı yapar. Eğer bu baskı, sağ alt karındaki ağrıyı artırıyorsa, bu durum apandisit olasılığını güçlendiren bir bulgu olabilir. Çünkü apandisit, karın zarının iltihaplanmasına neden olur ve sol karın bölgesine yapılan baskı, sağ tarafı etkileyen ağrıyı tetikleyebilir. Rovsing belirtisi, apandisit şüphesi olan bir kişide destekleyici bir buldu olabilir, ancak kesin tanı için tıbbi muayene ve testler gereklidir.

Rebound Hassasiyeti

Rebound hassasiyeti, apandisit gibi karın içi iltihaplı durumların tanısında kullanılan bir testtir. Bu test, karın bölgesine yapılan basınçla ilişkilidir. Hasta sırt üstü yatar ve doktor, sağ alt karına (apandisin bulunduğu bölgeye) sert bir şekilde baskı yapar. Ardından, doktor ellerini aniden çeker. Eğer bu hareket, şiddetli bir ağrıya neden oluyorsa, bu rebound hassasiyeti olarak adlandırılır ve apandisit gibi karın zarı iltihaplarının bir işareti olabilir. Rebound hassasiyeti, karın içindeki organların iltihaplandığını ve karın zarına (periton) yayılabileceğini gösteren bir bulgudur. Ancak, kesin tanı için bu test tek başına yeterli olmayıp, tıbbi muayene, görüntüleme ve laboratuvar testleri gereklidir.

Unutmayın ki, yukarıdaki bu bulgular sadece apandisit olabileceğinizi düşündürmez, çünkü sağ alt karın ağrısı başka durumlardan da kaynaklanabilir. Ayrıca, bu hareketler ağrıya neden olmasa bile, yine de apandisit olabilirsiniz.

Apandisit Başka Durumlarla Karışabilir

Apandiksin yakınlarında bulunan bazı organlar, örneğin böbrek, idrar kanalı, kalın bağırsağın bir kısmı, yumurtalık ve fallop tüpleri apandisit ile benzer ağrılara neden olabilir.

Apandisit ile karışabilen durumlar şunlardır;

• İnflamatuar bağırsak hastalığı, Crohn hastalığı
• Tüp-ovaryan apsesi, yumurtalık ve fallop tüpünün enfeksiyonu
• Patlayan yumurtalık kisti
• Endometrioz
• Pelvik inflamatuar hastalık
• Dış gebelik
• Böbrek taşı
• Epididimit, testisin arkasının şişmesi
• Testiküler torsiyon, testisin dönmesi ve kan akışının kesilmesi

Sonuç;

Apandisit, ciddi bir sağlık sorunu olup, doğru bir şekilde teşhis edilmesi için tıbbi müdahale gerektirir. Evde yapılan testler, apandisit olasılığını artıran bulgulara işaret edebilir, ancak kesin tanı için mutlaka bir doktora başvurulmalıdır. Rebound hassasiyeti, Rovsing belirtisi, Dunphy bulgusu ve bacak testi gibi fiziksel muayene yöntemleri, apandisit şüphesi olan kişilere yardımcı olabilir, ancak bunlar tek başına bir tanı koymak için yeterli değildir. Apandisit, diğer karın hastalıklarıyla karışabilir, bu yüzden şüpheli durumlarda erken tıbbi değerlendirme ve gerekli görüntüleme testleri yapılmalıdır. Erken teşhis ve tedavi, apandisit nedeniyle gelişebilecek komplikasyonları önlemek için önemlidir.

Kaynak: https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/8095-appendicitis